Meditasyon Uygulamalarının Algılanan Olumlu ve Olumsuz Etkileri

dc.contributor.advisor Şalcıoğlu, Ebru
dc.contributor.author Veyselgil, Emine Özkan
dc.date.accessioned 2026-01-30T15:01:53Z
dc.date.available 2026-01-30T15:01:53Z
dc.date.issued 2024
dc.description.abstract Budist felsefeye dayalı meditasyon uygulamalarının kullanımı giderek yaygınlaşmaktadır. Bu uygulamalar, çeşitli anbean farkındalık temelli programlar aracılığıyla günümüz psikoterapi uygulamalarında da kendine yer bulmaktadır. Meditasyonun etkilerine yönelik yapılan alanyazın taraması çeşitli olumsuz etkilerin ortaya çıktığını ortaya koymaktadır. Bu tez çalışmasında Türkiye'de yaşayan yetişkinlerin meditasyon deneyimleri, meditasyon yapmanın olumlu ya da olumsuz etkilerini nasıl algılayıp bildirdikleri ile bu etkilerle ilişkili demografik ve kişisel öykü özellikleri incelenmiştir. Ayrıca meditasyon yapılan dönemde ya da hemen öncesinde psikolojik sorun ve / veya duygusal güçlüklerin varlığı ile meditasyona bağlı olumsuz etki arasındaki ilişkiyi tespit etmek amaçlanmıştır. Araştırma; yaşları 20 ile 66 arasında değişen, en az bir kez meditasyon yapmış olan 155 gönüllü katılımcı ile yürütülmüştür. Araştırma verileri; Demografik ve Kişisel Öykü Bilgi Formu, Meditasyon Deneyimi Bilgi Formu ve Meditasyonla İlişkili Olumsuz Etkiler Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Araştırmaya katılanların %53.5'ü; meditasyonla ilgili nadiren, ara sıra veya düzenli olarak olumsuz etki deneyimlediklerini raporlamıştır. Araştırma sonucunda meditasyona bağlı olumsuz etkilerin, meditasyon yapılan dönemde ya da hemen öncesinde psikolojik sorun ve/veya duygusal güçlüklerin varlığına göre anlamlı olarak farklılaştığı ortaya çıkmıştır. Elde edilen bulgular, mevcut alanyazın çerçevesinde tartışılmış olup gelecek araştırmalara ve meditasyon uygulamalarına yönelik önerilerde bulunmak için kullanılmıştır.
dc.description.abstract The utilization of meditation practices founded upon Buddhist philosophy is becoming increasingly prevalent. These practices are also employed in contemporary psychotherapy through various mindfulness-based programs. A review of the literature on the effects of meditation has revealed that various negative effects may occur. The present thesis examines the meditation experiences of adults residing in Turkey, the manner in which they perceive and report the positive or negative effects of meditation, and the demographic and personal history characteristics related to these effects. This study also aims to investigate the relationship between the presence of psychological issues and/or emotional challenges experienced during or immediately prior to the meditation period and the adverse effects of meditation. The study was conducted with 155 volunteer participants, aged between 20 and 66, who had engaged in meditation at least once. The data were collected utilizing the Demographic and Personal History Information Form, the Meditation Experience Information Form, and the Meditation-Related Negative Effects Scale. 53.5% of the survey respondents reported that they rarely, occasionally or regularly experienced negative effects related to meditation. As a result of the study, it was revealed that the negative effects of meditation differed significantly according to the presence of psychological problems and/or emotional difficulties during or immediately before the meditation period. The findings were discussed within the framework of existing literature and used to inform recommendations for future research and meditation practices. en_US
dc.identifier.uri https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=UjlM15wKZGQW6TLC0pvCt55lXtUV2Gc9NY3GebU_Ju-LhMqID-R8eIfpBnHVxpE5
dc.identifier.uri https://acikerisim2.beykoz.edu.tr/handle/123456789/484
dc.language.iso tr
dc.subject Psikoloji
dc.subject Bilinçli Farkındalık
dc.subject Bilişsel Davranış Terapileri
dc.subject Klinik Psikoloji
dc.subject Meditasyon
dc.subject Psychology en_US
dc.subject Mindfulness en_US
dc.subject Cognitive Behaviour Therapy en_US
dc.subject Clinical Psychology en_US
dc.subject Meditation en_US
dc.title Meditasyon Uygulamalarının Algılanan Olumlu ve Olumsuz Etkileri
dc.title Perceived Positive and Adverse Effects of Meditation Practices en_US
dc.type Master Thesis en_US
dspace.entity.type Publication
gdc.description.department Lisansüstü Programlar Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
gdc.description.endpage 63
gdc.identifier.yoktezid 891857

Files

Collections